Arap Yarımadası’nda 2018 yılında etkili olan iki kasırganın Rubülhali Çölü’nde oluşturduğu geçici su birikintileri, çöl çekirgelerinin nüfusunu üç nesilde sekiz bin kat artırarak son 70 yılın en geniş çaplı istilalarından birini başlattı. Üreyen devasa sürüler Doğu Afrika ve Güney Asya’ya kadar ulaştı.
2018 senesinin Mayıs ayında gerçekleşen Mekunu ve Ekim ayındaki Luban kasırgaları, Umman ile Yemen’in muhtelif kesimlerine 100 ila 300 milimetre yağış bıraktı. Bölge ortalamasının yaklaşık beş katı seviyesindeki bu yağışların ardından Rubülhali Çölü’nde göletler meydana geldi ve ıslanan zemin kitlelerin kontrolsüz çoğalmasına uygun ortam yarattı.
Nem ve sıcaklığın birleşimi, çekirge nüfusunun denetimsiz biçimde üç nesil boyunca katlanmasını sağladı. İki haftalık kuluçka, altı haftalık larva ve üç haftalık olgunlaşma evrelerini tamamlayan canlılar, her jenerasyonda sayılarını 20 katına çıkardı. Sürecin sonunda toplam popülasyon yaklaşık 8 bin kat büyüklüğe erişti ve Ocak 2019’da Yemen ile Suudi Arabistan sınırlarına yöneldi.
İstilanın Boyutları ve Tüketim Kapasitesi
Ortalama 2 gram ağırlığa sahip tek bir yetişkin çekirge, her gün kendi kütlesi kadar yeşillik tüketiyor. Yoğun popülasyon evresinde kilometrekare başına 40 ila 80 milyon birey barındıran sürüler, günde 150 kilometre yol katedebiliyor. Kilometrekarelik tek bir sürünün 24 saatte yok ettiği 160 tonluk bitki örtüsü, yaklaşık 35 bin kişinin günlük gıda gereksinimine karşılık geliyor.
2019 ilkbaharında İran, Pakistan ve Hindistan sınırlarına geçen popülasyon, Aden Körfezi üzerinden Doğu Afrika’ya sıçradı. Pawan Kasırgası’nın etkisiyle genişleyen hareketlilik neticesinde Kenya, 2020’nin başlarında son 70 yılın en ağır çekirge istilasıyla yüzleşti.
Mücadele çalışmalarının aksamasında etkili olan unsurlar şu şekilde sıralandı:
Yemen ile Somali’deki iç çatışmaların üreme sahalarında yerinde inceleme yapılmasını engellemesi
Doğu Afrika Çöl Çekirgesiyle Mücadele Örgütü bünyesindeki yetersiz kaynaklar
COVID-19 salgını sebebiyle uzman intikalinde ve tarım ilacı tedarikinde yaşanan aksaklıklar
Hint Okyanusu’nun kuzeybatısında 2018’de 2, 2019’da ise 8 kasırganın kaydedilmesi 1976 sonrasındaki en yüksek seviyeyi işaret ederken, yükselen deniz suyu sıcaklıklarının benzer kriz risklerini artırdığı bildirildi.
