Rusya’nın tam kapsamlı işgal operasyonunda dördüncü yıl geride kalırken, Ukrayna sadece cephede değil, ülkenin geleceğini belirleyecek olan demografik sahada da ağır bir darbe alıyor. Uzmanlar, doğum oranlarının Avrupa ortalamasının altına düşerek “felaket” seviyesine gerilediğini ve ülkenin bir “nüfus implozyonu” (içten çöküş) ile karşı karşıya olduğunu vurguluyor.
Nüfusta 10 Milyonluk Kayıp
Demograf Ella Libanova’nın sunduğu veriler, savaşın toplumsal dokuda yarattığı tahribatı gözler önüne seriyor:
-
Nüfus Kaybı: Savaşın başından bu yana can kayıpları, dış göç ve işgal altındaki bölgeler nedeniyle toplam nüfus yaklaşık 10 milyon azaldı.
-
Doğurganlık Oranı: Ukrayna’da kadın başına düşen çocuk sayısı 1’in altına (yaklaşık 0,8-0,9) geriledi. Bu oran, neslin kendini yenilemesi için gereken 2,1 seviyesinden oldukça uzak.
-
Göç Dalgası: Yaklaşık 6 milyon Ukraynalı (çoğunluğu genç kadınlar ve çocuklar) yurt dışına sığındı. Uzmanlar, bu durumun kalıcı bir “beyin göçüne” dönüşmesinden endişe ediyor.
Savaşın Biyolojik ve Sosyal Etkileri
CNN International ve yerel kliniklerden gelen raporlar, savaşın sadece fiziksel değil, biyolojik bir yıkıma da yol açtığını gösteriyor:
| Sorun Alanı | Tespit Edilen Etki |
| Kadın Sağlığı | Ağır strese bağlı olarak genç kadınlarda erken menopoz vakalarında artış. |
| Gebelik Süreci | Kromozomal bozukluklar ve düşük riskinde savaş öncesine göre keskin yükseliş. |
| Erkek Sağlığı | Askerlerin maruz kaldığı ağır stres ve çevresel faktörlerin sperm kalitesini düşürmesi. |
| Sosyal Yapı | 100-140 bin arası can kaybı, ülkeyi bir “dul kadınlar toplumu” olma riskine itiyor. |
Gelecek Tahmini: “Dul ve Yetimler Ülkesi”
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi (CSIS) verilerine göre, cephede hayatını kaybedenlerin çoğunun aile babası olması sosyal dengeleri sarsıyor. Halihazırda 59 bin çocuk, biyolojik ebeveynleri olmadan koruyucu ailelerin yanında yaşıyor.
Ukrayna Parlamentosu (Verkhovna Rada), bu düşüşü durdurmak amacıyla Ocak 2026’da yeni doğum yapan annelere verilen tek seferlik ödemeyi 50 bin Grivna’ya yükseltse de; ekonomik güvensizlik ve devam eden saldırılar, ailelerin çocuk sahibi olma kararlarını ertelemesine neden oluyor. Demograflar, bu tablonun devam etmesi halinde 2050 yılına kadar Ukrayna nüfusunun 25 milyona kadar düşebileceği uyarısında bulunuyor.
